Hayatta En Büyük Şans Küçükken İyi Bir Öğretmene Rastlamaktır. Murat Vuranlar Kimdir?

Özel Eğitim ÖABT Soru-Cevap: Öğrenme Güçlüğü & Özel Yetenek

Özel Eğitim ÖABT’nin en zorlayıcı bölümleri olan "Öğrenme Güçlüğü" ve "Özel Yetenek" konularında ustalaşmaya hazır mısınız? Bu sohbet sayfasında, paylaştığımız 25 soruluk özel testin gerekçeli çözümlerini inceliyor, RTI modelleri ve farklılaştırılmış öğretim gibi sınavın kalbi olan konuları birlikte çözümlüyoruz.

Özel Eğitim ÖABT Soru-Cevap: Öğrenme Güçlüğü & Özel Yetenek
02.06.2026 20 görüntülenme

Özel Eğitim ÖABT Soru-Cevap: Öğrenme Güçlüğü & Özel Yetenek

Özel Eğitim ÖABT’nin en zorlayıcı bölümleri olan "Öğrenme Güçlüğü" ve "Özel Yetenek" konularında ustalaşmaya hazır mısınız? Bu sohbet sayfasında, paylaştığımız 25 soruluk özel testin gerekçeli çözümlerini inceliyor, RTI modelleri ve farklılaştırılmış öğretim gibi sınavın kalbi olan konuları birlikte çözümlüyoruz.

```html Özel Eğitim ÖABT: Öğrenme Güçlüğü ve Özel Yetenek

ÖZEL EĞİTİM ÖABT: ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ VE ÖZEL YETENEK

Ad Soyad: _____________________ Tarih: __ / __ / 2026
Öğrenme Hedefi: Öğrenme güçlüğü ve özel yetenekli öğrencilerin özellikleri, tanılama süreçleri ve eğitimsel müdahaleler hakkında ÖABT düzeyinde derinlemesine bilgi edinme.
BÖLÜM 1: ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ - TEMEL KAVRAMLAR (SORU 1-4)
1. Disleksi olan bireylerin nörogörüntüleme çalışmalarında, dilin seslerini işleyen ve harf-ses eşlemesini yapan bölgeler arasındaki bağlantıyı sağlayan hangi yapıda farklılıklar gözlenmektedir?
a) Temporal lobdaki gri madde yoğunluğunun artması
b) Wernicke ve Broca alanları arasındaki iletişimin (arkuat fasikül) zayıflığı
c) Beyincik hacminin normalden büyük olması
d) Oksipital lobun baskınlığı
e) Sağ hemisferin aşırı gelişimi
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Dislekside Broca (konuşma üretimi) ve Wernicke (anlama) alanlarını bağlayan faysikulus arkuatus gibi beyaz madde yolaklarında yapısal zayıflıklar tespit edilmiştir.
2. Okuma bozukluğu olan bir öğrencide görülen 'Okuduğunu Anlama' güçlüğü, kodlama (decoding) becerisi tam olsa bile hangi bilişsel süreçteki eksiklikten kaynaklanabilir?
a) Okurken harfleri atlama veya ters çevirme
b) Kelime içindeki seslerin sırasını karıştırma
c) Okunan metinle ilgili çıkarım yapamama (metinlerarasılık)
d) Metni çok hızlı ama hatasız okuma
e) Sadece matematiksel sembolleri okuyamama
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: C
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Okuduğunu anlama; sözcük dağarcığı, genel bilgi birikimi ve üstbilişsel stratejilerle (birincil çıkarım yapma vb.) ilişkilidir. Sadece kodlama becerisi anlamayı garantilemez.
muratvuranlar.com
3. Gelişimsel Diskalkuli tanısı alan bir childa 'Strateji Geliştirme' sorununa dair en tipik örnek aşağıdakilerden hangisidir?
a) Parmakla sayma aşamasından bellekten geri çağırma aşamasına geçememe
b) Sadece çarpım tablosunu ezberleyememe
c) Geometrik şekilleri tanımada güçlük
d) Problem metnini okuyamama
e) Sadece türev-integral gibi ileri konuları anlayamama
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Diskalkulili çocuklar akranları otomatikleşirken parmak sayma gibi ilkel stratejilere takılıp kalırlar ve sonuçları bellekten geri çağırmada zorlanırlar.
4. Yazılı Anlatım Bozukluğu (Disgrafi) kavramı güncel yaklaşımlarda hangi iki ana bileşenin etkileşimi olarak ele alınır?
a) Sadece el yazısının okunaksız olması
b) Yazı yazarken kalemi çok hafif tutması
c) Hem yazı motor becerisinde hem de heceleme/dili yazılı organize etme süreçlerinde kronik yetersizlik
d) Konuşurken kelime bulmakta zorlanma
e) Görsel algısının çok güçlü olması sonucu resmi yazıya tercih etme
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: C
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Disgrafi sadece el yazısı (transcription) değil, heceleme ve düşünceyi yazılı olarak düzenleme (composition) süreçlerini de kapsayan karmaşık bir bozukluktur.
muratvuranlar.com
BÖLÜM 2: TANI VE DEĞERLENDİRME (SORU 5-8)
5. DSM-5'e göre Özgül Öğrenme Güçlüğü tanılama kriterlerinden 'Akademik Başarı' ile ilgili olan madde aşağıdakilerden hangisidir?
a) Belirtilerin okul öncesi dönemde (0-3 yaş) başlaması şarttır.
b) Akademik becerilerdeki düşüklük kronolojik yaşın beklentilerinin anlamlı derecede altında olmalıdır.
c) Tanı için mutlaka EEG sonuçlarında anormallik görülmelidir.
d) Bireyin IQ puanı 130'un üzerinde olmalıdır.
e) Sadece disleksi tanısı konulabilir, diskalkuli DSM-5'te yer almaz.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
DSM-5, akademik becerilerin ölçülen yaş ve zekaya göre beklenenin altında olmasını ve bu durumun işlevselliği bozmasını şart koşar.
6. ÖÖG ile Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB) arasındaki komorbidite (eş tanı) ilişkisi hakkında hangisi doğrudur?
a) Öğrenme güçlüğü olanların yaklaşık %30-%70'inde DEHB de görülür.
b) Her iki durum da aynı ilaçla tedavi edilir.
c) DEHB'si olan her çocukta mutlaka ÖÖG de vardır.
d) ÖÖG, DEHB'nin bir alt tipidir.
e) DEHB, öğrenme güçlüğünün tanılanmasını kolaylaştırır.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
ÖÖG ve DEHB sık komorbidite gösterir. Bu durum öğrencinin çalışma belleği ve yürütücü işlevlerini daha fazla baskılar.
muratvuranlar.com
7. Müdahaleye Tepki (RTI) modelinin 'Kademe 2' (Tier 2) aşamasında yapılan temel uygulama aşağıdakilerden hangisidir?
a) Kademe 1: Sadece özel eğitim sınıfında eğitim verme.
b) Kademe 2: Güçlük yaşayanlara küçük gruplarda yoğunlaştırılmış müdahale sunma.
c) Kademe 3: Tüm sınıfı genel tarama testinden geçirme.
d) Kademe 4: Öğrenciyi doğrudan hastaneye sevk etme.
e) Kademe 5: Evde eğitim programı hazırlama.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Kademe 2 (Tier 2), genel sınıf müfredatında zorluk çeken öğrencilere küçük gruplar halinde sunulan, hedefe yönelik ve yoğunlaştırılmış akademik müdahale aşamasıdır.
8. Geleneksel tanılama modellerinde kullanılan ve son yıllarda eleştirilen Tutarsızlık Modeli (Discrepancy Model) neyi temel alır?
a) Zeka puanı ile başarı puanı arasındaki farka bakılmasıdır (Zeka-Başarı Tutarsızlığı).
b) Öğrencinin sadece sosyal becerilerine bakılmasıdır.
c) Bireysel eğitim programına (BEP) ihtiyaç duyulmamasıdır.
d) Sadece öğretmenin öznel kanaatine dayanmasıdır.
e) IQ testlerinin tamamen yasaklanmasıdır.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Tutarsızlık Modeli, bireyin ölçülen zeka puanı (IQ) ile akademik başarı puanı arasındaki anlamlı farkı temel alır. Öğrencinin başarısız olmasını bekleyen bir yapı olduğu için günümüzde eleştirilmektedir.
muratvuranlar.com
BÖLÜM 3: ÖĞRETİM STRATEJİLERİ (SORU 9-12)
9. Fernald Yöntemi olarak da bilinen Çok Duyulu (Multisensory) yaklaşımın disleksili bir öğrencide uygulanma şekli aşağıdakilerden hangisidir?
a) Hatalı kelimeleri ezberletmek
b) Kelimeleri parmakla takip ederek, yüksek sesle söyleyerek ve havada yazarak (VAKT) çalışmak
c) Sadece sessiz okuma yapmak
d) Okumayı tamamen bırakıp sadece dinlemek
e) Her gün 100 sayfa kitap okuma ödevi vermek
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Çok duyulu yaklaşım (VAKT); görsel, işitsel, kinestetik ve dokunsal uyaranları birleştirerek bellek izini güçlendirir.
10. Öğrenme güçlüğü olan bireylerde 'Üstbilişsel' farkındalığı artırmak için kullanılan en etkili yöntemlerden biri aşağıdakilerden hangisidir?
a) Öğrencinin kendi hata yapma sıklığını takip edip kaydetmesi (Öz-İzleme)
b) Sadece öğretmenin hataları düzeltmesi
c) Hata yapan öğrenciyi teneffüse çıkarmamak
d) Tüm soruları öğrenci adına öğretmenin çözmesi
e) Sadece doğru cevaplara odaklanmak
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Öz-izleme (Self-monitoring), öğrencinin kendi bilişsel süreçlerini kontrol etmesini ve strateji değiştirmesini sağlayan bir üstbiliş becerisidir.
muratvuranlar.com
11. Matematik problemlerini çözmede güçlük çeken (Diskalkuli) bir öğrenciye sunulabilecek kanıta dayalı müdahale aşağıdakilerden hangisidir?
a) Problemin yapısını (şemasını) belirleyip görselleştirmeyi sağlayan Şema Temelli Öğretim (SBI)
b) Sadece sayıları ezberletmek
c) Hesap makinesi kullanımını yasaklamak
d) Problemleri sadece sözel olarak anlatmak
e) Dört işlem hızını ölçmek için kronometre kullanmak
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Şema Temelli Öğretim, problemin altındaki matematiksel ilişkiyi anlamayı sağlayarak transfer becerisini geliştirir.
12. ÖÖG'li bireylerin sosyal etkileşim sırasında yaşadığı 'İletişim' sorunlarının temelinde genellikle ne yatar?
a) Göz temasından kaçınmaları
b) Şaka, kinaye ve mecaz gibi örtük anlamları kavramada (Sosyal Pragmatik) güçlük yaşamaları
c) Arkadaşlarının isimlerini unutması
d) Sadece yalnız kalmak istemeleri
e) Duygularının hiç olmaması
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Sosyal pragmatik güçlüğü, bireyin sosyal dili bağlama uygun kullanmasını ve sözel olmayan ipuçlarını yorumlamasını engeller.
muratvuranlar.com
BÖLÜM 4: ÖZEL YETENEK - TANIM VE KURAMLAR (SORU 13-16)
13. Joseph Renzulli'nin Üç Halka Kuramı'na göre üstün yeteneğin ortaya çıkması için hangi üç bileşenin kesişimi gereklidir?
a) Yüksek IQ - Yaratıcılık - Görev Sorumluluğu (Task Commitment)
b) Sadece Müzik Yeteneği - Sosyallik - Hız
c) Resim Yeteneği - Ezber Gücü - Disiplin
d) Liderlik - Fiziksel Güç - Boy Uzunluğu
e) İyi Notlar - Sessiz Olma - Kurallara Uyma
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Renzulli'ye göre sadece yüksek IQ yetmez; yaratıcılık ve motivasyonel bir güç olan görev sorumluluğu da gereklidir.
14. Howard Gardner'in 'Çoklu Zeka Kuramı'nın özel yetenekli çocukların eğitimine en büyük katkısı nedir?
a) IQ testlerinin tek başına yeterli olduğunu savunur.
b) Zekanın tekil olduğunu iddia eder.
c) Bireyin sekiz farklı zeka alanında farklı performanslar sergileyebileceğini vurgular.
d) Sadece akademik başarıya odaklanır.
e) Zekanın sonradan gelişmeyeceğine inanır.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: C
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Gardner, zekayı çok boyutlu ele alarak farklı alanlardaki potansiyellerin fark edilmesini ve geliştirilmesini sağlamıştır.
muratvuranlar.com
15. Lewis Terman'ın başlattığı ve yıllarca süren boylamsal çalışma (Genius Study), üstün yetenekliler hakkındaki hangi miti yıkmıştır?
a) Üstün zekalıların genellikle fiziksel olarak zayıf ve asosyal olduklarını.
b) Üstün zekalıların yetişkinlikte genellikle başarısız olduklarını.
c) Üstün zekalı bireylerin akademik, sosyal ve duygusal açılardan genellikle ortalamanın üzerinde sağlıklı olduklarını.
d) IQ'nun her year değiştiğini.
e) Üstün zekalıların sadece fen bilimlerinde başarılı olduğunu.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: C
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Terman çalışması, "Erken parlayan çabuk söner" mitini çürütmüş; üstünlerin genel olarak uyumlu ve başarılı olduklarını göstermiştir.
16. Dabrowski'nin kuramında yer alan ve özel yetenekli bireylerde görülen 'Aşırı Duyarlılıklar' hangi beş alanı kapsar?
a) Psikomotor, Duyusal, Entelektüel, Hayal Gücü, Duygusal
b) Sadece akademik ve sportif alanlar
c) Görsel ve İşitsel alanlar
d) Sadece hafıza ve hız alanları
e) Yemek yeme ve uyuma alışkanlıkları
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Bu duyarlılıklar, bireyin dış dünyayı normalden çok daha yoğun ve derin algılamasına neden olan sinirsel bir özelliktir.
muratvuranlar.com
BÖLÜM 5: TANILAMA VE PSİKO-SOSYAL ÖZELLİKLER (SORU 17-20)
17. Öğrencinin bir konuyu ne kadar hızlı öğrenebileceğini ve yardım aldığında performansını ne kadar artırabileceğini ölçen yöntem hangisidir?
a) Statik Değerlendirme (IQ testi sonucu)
b) Dinamik Değerlendirme (Test-Öğretim-Yeniden Test)
c) Sadece veli görüşü
d) Sadece akran değerlendirmesi
e) Boy ve kilo ölçümü
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Dinamik değerlendirme, öğrenme potansiyelini ve öğrencinin müdahaleye verdiği yanıtı ölçer (Vygotsky'nin Gelişime Açık Alan kavramı).
18. Dezavantajlı bölgelerden gelen veya ana dili farklı olan üstün yetenekli çocukları belirlemede en adil yaklaşım hangisidir?
a) Sadece dil ağırlıklı testlerin kullanılması
b) Sözel olmayan (Non-verbal) yetenek testlerinin kullanılması
c) Tanılamanın tamamen iptal edilmesi
d) Sadece en yüksek notu alanların seçilmesi
e) Ailelerin gelirine göre seçim yapılması
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Sözel olmayan testler (Raven Matrisleri vb.), kültürel ve dilsel farklılıkların başarıyı etkilemesini minimize eder.
muratvuranlar.com
19. Üstün yetenekli bireylerde 'Her şeyi kusursuz yapma' isteği ve başarısızlık korkusu ile kendini gösteren durum nedir?
a) Mükemmeliyetçilik (Perfectionism)
b) Sosyal Kaygı
c) Düşük Benlik Saygısı
d) Asosyallik
e) Dürtüsellik
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Mükemmeliyetçilik hem itici bir güç olabilir hem de felç edici bir başarısızlık korkusuna dönüşebilir.
20. Özel yetenekli çocukların yaşadığı içsel çatışmaların en yaygın nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
a) Üstünlerin her zaman lider olması.
b) Zihinsel gelişimin duygusal olgunluktan çok daha ileride olması (Asenkronize Gelişim).
c) Bireyin her konuda üstün olması.
d) Tanı konulunca tüm sorunların bitmesi.
e) Zekanın sadece çalışarak elde edilmesi.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Eş zamanlı olmayan gelişim (Asenkroni), çocuğun ne çocuk gibi ne de yetişkin gibi hissedememesine neden olan bir boşluk yaratır.
muratvuranlar.com
BÖLÜM 6: EĞİTİM STRATEJİLERİ VE MODELLER (SORU 21-24)
21. Özel yeteneklilerde uygulanan 'Hızlandırma' (Acceleration) stratejisinin temel amacı nedir?
a) Okula bir year geç başlamak.
b) Ders içeriklerini basitleştirmek.
c) Ders atlatma, sınıf atlatma veya üniversiteden ders alma gibi uygulamalarla müfredatı hızlandırmak
d) Teneffüs sürelerini uzatmak.
e) Sadece spor derslerine odaklanmak.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: C
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Hızlandırma, öğrencinin akademik gelişim hızını takvim yaşına değil, zihinsel kapasitesine uydurmayı amaçlar.
22. Renzulli'nin Zenginleştirme Üçlüsü'nde Tip I etkinliklerinin temel işlevi nedir?
a) Öğrencilere ilgi duyabilecekleri yeni alanları tanıtmak ve merak uyandırmak (Genel Keşif).
b) Bilimsel araştırma yöntemlerini öğretmek.
c) Bireysel projeler yaptırmak.
d) Sınavlara hazırlamak.
e) Ezber yeteneğini ölçmek.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Tip I etkinlikleri, öğrencinin normal müfredatta karşılaşmadığı konulara maruz bırakılarak ilgisinin çekilmesini sağlar.
muratvuranlar.com
23. 'Çifte Özel' (Twice-Exceptional) bireylerin en belirgin özelliği hangisidir?
a) Tanılanmalarının çok kolay olması.
b) Yetenekleri sayesinde hiçbir sorun yaşamamaları.
c) Hem üstün yetenekli olup hem de öğrenme güçlüğü veya DEHB gibi bir yetersizliğe sahip olmaları.
d) Sadece özel yetenekli olmaları.
e) Zeka puanlarının ölçülemez olması.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: C
Gerekçe ve Anahtar Notlar
2e bireyler, güçlü yanlarıyla zayıf yanlarını maskeleyebilirler; bu yüzden tanılamada bütüncül bir bakış açısı şarttır.
24. Üstün yetenekli öğrenciler için uygulanan 'Mentörlük' (Danışmanlık) sisteminin en büyük avantajı nedir?
a) Öğrencinin notlarını yükseltmek.
b) Kendi alanında uzman bir yetişkinle çalışarak profesyonel dünyaya ve ileri düzey bilgilere adım atmak.
c) Öğrenciye arkadaşlık etmek.
d) Sadece ev ödevlerine yardım etmek.
e) Disiplin cezalarını engellemek.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: B
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Mentörlük, öğrencinin tutkulu olduğu alanda gerçek bir uzmanla etkileşime girerek kariyer ve akademik vizyon geliştirmesini sağlar.
muratvuranlar.com
BÖLÜM 7: FARKLILAŞTIRILMIŞ ÖĞRETİM (SORU 25)
25. Farklılaştırılmış öğretimde kullanılan ve zaman yönetimi sağlayan 'Zenginleştirme' tekniği hangisidir?
a) Daha önce bildiği konuları atlayarak, boşalan zamanda ilgi duyduğu alanlarda derinleşmesini sağlayan 'Müfredat Sıkıştırma' (Compacting).
b) Sınıfı ikiye bölmek.
c) Öğrenciye her gün ek 50 soru çözdürmek.
d) Dersi sadece en arkadan takip etmek.
e) Öğrenciyi kütüphaneye göndermek.
GEREKÇE VE ANAHTAR NOTLARI GÖSTER
Cevap: A
Gerekçe ve Anahtar Notlar
Müfredat sıkıştırma, 'bilineni tekrar etmeme' prensibiyle öğrenciye nitelikli zenginleştirme için zaman kazandırır.
muratvuranlar.com
```

Ek Dosyalar

ÖABT

Son Gönderiler

Eğitim Günlüğü

2. SINIF TÜRKÇE/İSİMLER KONU ANLATIMI
Öne Çıkan İçerik
2. SINIF TÜRKÇE/İSİMLER KONU ANLATIMI

İSİMLER (ADLAR)

342 görüntülenme İncele